Συνάντηση Χριστοδουλίδη με Χέιλι – Το μήνυμα του Κύπριου ΥΠΕΞ

Iκανοποίηση για τη δήλωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ η οποία αναφέρεται στο δικαίωμα της Κυπριακής Δημοκρατίας για την άσκηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της εξέφρασε ο Κύπριος υπουργός Εξωτερικών Νίκος Χριστοδουλίδης που τόνισε, με αφορμή τις προκλητικές δηλώσεις και ενέργειες Τούρκων επισήμων ότι «δεν πρόκειται σε καμία περίπτωση να εμπλακούμε σε ένα δημόσιο διάλογο που στόχο έχει την αμφισβήτηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας». 

Παράλληλα εξέφρασε την αισιοδοξια του ότι σύντομα θα υπάρξει κατάληξη στους όρους αναφοράς οι οποίοι θα οδηγήσουν στην άμεση επανέναρξη των συνομιλιών.

Οι  παραπάνω δηλώσεις του  έγιναν ύστερα από συνάντηση με την Αμερικανίδα μόνιμη αντιπρόσωπο στον ΟΗΕ, πρέσβειρα Νίκι Χέιλι, στην οποία κυριάρχησαν οι προοπτικές επανέναρξης των συνομιλιών και η παρουσία της ΟΥΝΦΙΚΥΠ. Ο κ. Χριστοδουλίδης τόνισε ότι ήταν μια πολύ καλή και ειλικρινής συζήτηση, κατά τη διάρκεια της οποίας δύο ήταν τα θέματα που κυριάρχησαν.

«Πρώτον, οι προοπτικές επανέναρξης των συνομιλιών. Εκτιμούμε και ευελπιστουμε ότι σύντομα η κα Lute θα βρίσκεται στην Κύπρο, αλλά θα επισκεφθεί και τα άλλα εμπλεκόμενα μέρη, ούτως ώστε να καθοριστούν, το συντομότερο δυνατόν, οι όροι αναφοράς που θα οδηγήσουν στην επανέναρξη ουσιαστικών συνομιλιών με την ελπίδα θετικής κατάληξης το συντομότερο δυνατό. Θεωρούμε θετικό το γεγονός ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες στηρίζουν την προσπάθεια του Γενικού-Γραμματέα, στηρίζουν την προσπάθεια της κας Lute και ευελπιστούμε ότι πολύ σύντομα θα υπάρξουν αποτελέσματα.Το δεύτερο θέμα αφορά την ειρηνευτική δύναμη των Ηνωμένων Εθνών. Συμφωνούμε απόλυτα, είναι κοινή η προσέγγιση για την ανάγκη ενίσχυσης της αποτελεσματικότητας της ειρηνευτικής δύναμης των Ηνωμένων Εθνών στην Κύπρο. Μια ενίσχυση της αποτελεσματικότητας της, χωρίς φυσικά να αλλοιώνεται το πλαίσιο, βάση του οποίου η ΟΥΝΦΙΚΥΠ εγκαταστάθηκε στην Κύπρο, και λαμβάνοντας φυσικά υπόψη και τη διάσταση των διμερών σχέσεων της Κυπριακής Δημοκρατίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες».

Ερώτηση: Δηλαδή διαπιστώσατε μια διαφοροποίηση της Αμερικανικής θέσης σε σχέση με την αρχική;

Κύπριος ΥΠΕΞ: «Δεν θα έλεγα διαφοροποίηση. Εκείνο που μέσα από το διάλογο  προκύπτει είναι ότι οι στόχοι μας είναι κοινοί. Από την μια να επαναρχίσει ο διάλογος το συντομότερο δυνατόν, και θεωρούμε ότι είναι σημαντικό που οι Ηνωμένες Πολιτείες ως μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας στηρίζουν αυτή την προσπάθεια. Αλλά και σε σχέση με την ΟΥΝΦΙΚΥΠ, η κοινή προσέγγιση που έχουμε είναι η ανάγκη ενίσχυσης της αποτελεσματικότητας της, χωρίς να αγγίζουμε τους όρους εντολής, βάσει τους οποίους η δύναμη εγκαταστάθηκε στην Κύπρο το 1964».

Ερώτηση: Έχουν αντιληφθεί κ. Υπουργέ ότι βάζοντας κάποιους σκληρότερους όρους, ουσιαστικά βοηθούν αυτό που θέλει η Τουρκία, την αποχώρηση της ΟΥΝΦΙΚΥΠ, ή κάτι ανάλογο με όσα έλεγε και ο κ. Akinci στην επιστολή του τον Ιούλιο;

Κύπριος ΥΠΕΞ: «Είναι δεδομένο, γίνεται κατανοητό, ότι η όποια συζήτηση σε σχέση με το μέλλον της ΟΥΝΦΙΚΥΠ, ενδεχομένως να εκλαμβανεται από κάποιους ως ευκαιρία, ως κίνητρο για μη επανέναρξη συνομιλιών, στοχεύοντας με αυτό τρόπο σε ουσιαστικές αλλαγές, περισσότερο σε σχέση το πως εγκαταστάθηκε η ειρηνευτική δύναμη στην Κύπρο το 1964. Είναι γνωστή η Τουρκική προσέγγιση από το 1964 και σε σχέση με το ψήφισμα 186, αλλά και τη λειτουργία της ΟΥΝΦΙΚΥΠ στην Κύπρο με φιλοξενούσα χώρα την Κυπριακή Δημοκρατία. Θέλω να αναφέρω, ότι όλα αυτά συζητήθηκαν και θέλω να εκφράσω την ικανοποίηση μου για τα αποτελέσματα των συζητήσεων, αλλά και τα όσα έχω ακούσει».

Ερώτηση: κ. Υπουργέ, πως σχολιάζετε την άποψη ότι η διμερής συμφωνία είναι ουσιαστικά το σχέδιο Β’ των Αμερικανών σε περίπτωση που δεν τα βρούν με την Άγκυρα;

 Κύπριος ΥΠΕΞ: «Η δική μας συμφωνία, η Δήλωση Προθέσεων που υπογράψαμε είναι βασισμένη σε μια θετική προσέγγιση, σε μια θετική ατζέντα και δεν στρέφεται ενάντια στην όποια τρίτη χώρα. Εργαζόμαστε μαζί με τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά και άλλα κράτη της περιοχής, στη βάση μιας θετικής προσέγγισης για να αντιμετωπίσουμε από κοινού προκλήσεις, οι οποίες μπορούν να αντιμετωπιστούν σαφώς πιο αποτελεσματικά αν υπάρχει αυτή η συνεργασία».

Ερώτηση: Από Αμερικανικής πλευράς υπήρξε τοποθέτηση ότι θα βοηθούσε και η Τουρκική συνεργασία στην περιοχή;

Κύπριος ΥΠΕΞ:  «Αντιλαμβάνεστε ότι δεν μπορούμε να αλλάξουμε τη γεωγραφία. Εμείς  επιθυμούμε, αν θέλετε, περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο, να υπάρξει πλήρης ομαλοποίησης των σχέσεων μας με την Τουρκία, μια υποχρέωση εξάλλου που απορρέει και από την ευρωπαϊκή της προοπτική, έτσι ώστε να μπορεί και η Άγκυρα να συμμετάσχει στο διάλογο που αναπτύσσεται στην περιοχή, όχι μόνο για τα ενεργειακά, αλλά και για πολλά άλλα θέματα. Αυτό εξαρτάται αποκλειστικά και μόνο από την Τουρκία. Αν η Τουρκία σεβαστεί το διεθνές δίκαιο, αν η Τουρκία μοιράζεται το ίδιο όραμα που έχουν όλα τα κράτη για την περιοχή και αν η Τουρκία προχωρήσει στην επίλυση του Κυπριακού,  φυσικά και επιθυμούμε να συμμετάσχει στο  περιφερειακο διάλογο που εχει αναπτυχθεί».

Ερώτηση: Πως τοποθετήθηκε ο Αμερικανικός παράγοντας για τις προσκλήσεις της Τουρκίας στην Κυπριακή και στην Ελληνική ΑΟΖ;

Κύπριος ΥΠΕΞ: «Υπάρχει η δήλωση του Υπουργείου Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών που αναφέρεται πολύ συγκεκριμένα στην άσκηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας. Από κει και πέρα, εδώ και καιρό, ακούμε καθημερινά δηλώσεις από Τουρκικής πλευράς που στην ουσία προκειται για απειλές έναντι της Κυπριακής Δημοκρατίας και των εταιρειών που δραστηριοποιούνται στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη μας. Δεν πρόκειται σε καμία περίπτωση να εμπλακούμε σε ένα δημόσιο διάλογο που στόχο έχει την αμφισβήτηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας. Έχουμε απόλυτη εμπιστοσύνη στις ενέργειες μας, που διαχρονικά γίνονται, στη βάση του διεθνούς δικαίου και της σχετικής Σύμβασης του Δικαίου της Θάλασσας του 1982. Η παρουσία όλων αυτών των ενεργειακών κολοσσών είναι ξεκάθαρη ψήφος εμπιστοσύνης και δεν θα εμπλακούμε σε ένα δημόσιο διάλογο αμφισβήτης των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων».

Ερώτηση: Θεωρείτε κ. Υπουργέ όποιες πιθανές κινήσεις της Τουρκίας μπορεί να τις ελέγξει η δική μας πλευρά; Μπορεί να προκύψει κάποιες απροβλεπτες κινήσεις;

Κύπριος ΥΠΕΞ:  «Εκεί που επικεντρώνεται η προσοχή μας είναι να προβαίνουμε σε όλες εκείνες τις ενέργειες, και αυτό κάνουμε εδώ και καιρό, έτσι ώστε να υπάρξει απρόσκοπτη συνέχιση των ενεργειακών μας σχεδιασμών».

Ερώτηση: Και στρατιωτικές ενέργειες;

Κύπριος ΥΠΕΞ: «Εμεις θεωρούμε ότι είναι μέσα από τις διπλωματικές ενέργειες,  μέσα από το διάλογο, που μπορούν να βρεθούν λύσεις. Ποτέ οι στρατιωτικές επιλογές δεν ήταν προσφερόμενη λύση, είτε σε θέματα που αφορούν την περιοχή μας ή και γενικότερα  διαφορές πού υπάρχουν σε διεθνές επίπεδο».

Ερώτηση: Πού στηρίζετε την αισιοδοξία σας ότι θα προκύψει συμφωνία στους «όρους αναφοράς» και θα επαναρχίσουν οι συνομιλίες, με δεδομένη την στάση της Άγκυρας;

Κύπριος ΥΠΕΞ: «Η αισιοδοξία μου προκύπτει από την παρουσία μου στη συζήτηση του Προέδρου της Δημοκρατίας με την κα Lute. Από τη συζήτηση που έγινε, από τα αποτελέσματα αυτής της συζήτησης, από το πολύ έντονο ενδιαφέρον της κας Lute, από τον τρόπο που προσεγγίζει τα θέματα. Θελω να πιστεύω ότι σύντομα θα υπάρξει κατάληξη στους «όρους αναφοράς» που θα οδηγήσουν στην άμεση επανέναρξη ουσιαστικών συνομιλιών».