Εμπειρία

Ο σοσιαλιστής πρωθυπουργός Αντόνιο Κόστα τα κατάφερε στην Πορτογαλία. Κυβερνά αδιατάρακτα από το 2015, έχοντας εξασφαλίσει τη συνεργασία τόσο του κινηματικού ακροαριστερού Left Block όσο και του Κομμουνιστικού Κόμματος. Δύσκολα και τα δύο. Στην Ευρώπη δεν έχουμε άλλη ανάλογη εμπειρία αριστερής κυβέρνησης. Ο ΣΥΡΙΖΑ κυβέρνησε μια τετραετία με τη σύμπραξη μη αριστερού κόμματος, ενώ η σχέση με το ΚΚΕ ήταν από ανύπαρκτη έως εχθρική. Στην Πορτογαλία κατεγράφη μεγαλύτερη πολιτική ωριμότητα, που ίσως ανάγεται σε διαφορετικές προσεγγίσεις της κοινωνίας και της αλλαγής συσχετισμών στην πολιτική. Δεν ήταν δύσκολο μόνο να πεισθούν τα δύο κόμματα της Αριστεράς να συνεργαστούν με τους Σοσιαλιστές, αλλά και να συνυπάρξουν μεταξύ τους τα δύο στη στήριξη μιας κυβέρνησης. Ισως από αύριο «το πείραμα», που δεν είναι πια πείραμα αλλά εμπειρία, συνεχιστεί με αλλαγές. Χωρίς αμφιβολία, αν τα δύο κόμματα της Αριστεράς δουν τα ποσοστά τους να μειώνονται αισθητά υπέρ των Σοσιαλιστών, θα μεταβάλουν εν μέρει στάση χωρίς να εμποδίσουν ανοιχτά τον σχηματισμό κυβέρνησης. Το πορτογαλικό μάθημα, με το ξεπέρασμα της κρίσης χωρίς να ληφθούν τροϊκανά εξοντωτικά μέτρα και χωρίς να υιοθετηθεί η λογική του διευθυντηρίου Σόιμπλε, είναι χρήσιμο για όλους. Κυρίως εδώ, στον ευρωπαϊκό Νότο.