Φεστιβαλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης: «Προκαλώντας την εξουσία»

Αφιέρωμα στο Ρώσο κινηματογραφιστή Βιτάλι Μάνσκι στο 19ο Φεστιβαλ Ντοκιμαντέρ.

Η κάμερα του ακολουθεί:

- ένα οκτάχρονο κορίτσι στη Βόρεια Κορέα προετοιμάζεται για τους εορτασμούς των γενεθλίων του πρώην ηγέτη Κιμ Γιονγκ Ιλ...

- τον εμβληματικό για τη Ρωσία αγωγό που συνδέει τη Δυτική Σιβηρία με τη Δυτική Ευρώπη, αναδεικνύοντας μια εντυπωσιακή ανθρωπογεωγραφία γεμάτη αντιθέσεις.

- την κουλτούρα, τη φτώχεια, τον αποκλεισμό αλλά και το ανίκητο πνεύμα των Κουβανών, που πορεύονται εδώ και μισό αιώνα με το σύνθημα-δίλημμα «πατρίδα ή θάνατος».

- τα ίχνη των παλιών συμμαθητών του, αυτών που το 1973 έδωσαν όρκο στην ΕΣΣΔ ως νεαροί πιονέροι, χαρτογραφώντας σε Ουκρανία, Ισραήλ, ΗΠΑ και Καναδά, το παρελθόν και το παρόν τους.

- τις προσωπικές ιστορίες των συγγενών του που ζουν στην Ουκρανία. «Από Ουκρανός έγινα Ρώσος πολίτης, απλά και μόνο επειδή έτυχε να ζω στη Μόσχα όταν κατέρρευσε η Σοβιετική Ένωση.

Ό,τι συνέβη εκεί πρόσφατα, το θεωρώ ως προσωπική μου τραγωδία».

- όσα σημάδεψαν τη γενιά του, όλους όσοι δηλαδή έζησαν την εποχή του Γιούρι Γκαγκάριν και τη Ρωσία του θριάμβου και των καθοριστικών αλλαγών.

Ο 53χρονος σήμερα -ασυμβίβαστος- Ρώσος ντοκιμαντερίστας Βιτάλι Μάνσκι -ουκρανικής καταγωγής- δεν διστάζει να αποκαλύψει τους μηχανισμούς προπαγάνδας της Βόρειας Κορέας, να αποτυπώσει τις πολιτικές εξελίξεις στη Ρωσία και τον αντίκτυπό τους στην κοινωνία, να καταγράψει με την κάμερα του τις σχέσεις Ουκρανίας – Ρωσίας, πυροδοτώντας όχι μόνο το διάλογο, αλλά και αντιδράσεις από τις αρχές.

Το πρόσωπο -”κλειδί” για την “έννοια” του συγχρόνου ντοκιμαντέρ θα είναι επίσημος προσκεκλημένος του 19ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης σ ένα αφιέρωμα στο έργο του με τίτλο “Προκαλώντας την εξουσία”.

Ο Μάνσκι – που θα βρεθεί στη Θεσσαλονίκη και θα μοιραστεί με τους πιστούς του φεστιβάλ τα μυστικά της τέχνης του- γεννήθηκε στο Λβιβ της Ουκρανίας το 1963 και βρέθηκε πολύ νωρίς στη Μόσχα για να σπουδάσει κινηματογράφο.

Παρέμεινε εκεί, όχι όμως χωρίς κριτική ματιά απέναντι στο καθεστώς. Το 2014 οι συγκρουσιακές του απόψεις, του κόστισαν την κρατική επιχορήγηση προς το ArtDocFest, το οποίο διηύθυνε. Από το 2015 ζει στη Λετονία.

Με περισσότερα από 30 ντοκιμαντέρ στο ενεργητικό του, ο βραβευμένος δημιουργός έχει θητεύσει και στην τηλεόραση ως παραγωγός και σκηνοθέτης, μυώντας το ρωσικό κοινό στο συγκεκριμένο είδος.

Το αφιέρωμα του 19ου ΦΝΘ παρουσιάζει επτά αντιπροσωπευτικά ντοκιμαντέρ του:

-Τις επιπτώσεις από τη σύγκρουση Ρωσίας-Ουκρανίας μετά την επανάσταση του 2014, καταγράφει στο πρόσφατο φιλμ του “Στενοί δεσμοί” (2016).

-Στο αποκαλυπτικό “Κάτω απ' τον ήλιο” (2015), o Μάνσκι, έχοντας εξασφαλίσει άδεια γυρισμάτων από το καθεστώς της Βόρειας Κορέας, εκθέτει τη φαινομενικά αψεγάδιαστη ζωή των πολιτών της χώρας, αποκαλύπτοντας τους μηχανισμούς προπαγάνδας και ανελευθερίας.

-Στο φίλμ “Αγωγός” (2013) η κάμερα του δημιουργού ακολουθεί στα ενδότερα της χώρας τον εμβληματικό για τη Ρωσία αγωγό που συνδέει τη Δυτική Σιβηρία με τη Δυτική Ευρώπη.

-Ένα διαφορετικό πορτρέτο της Κούβας και των ανθρώπων της είναι το ντοκιμαντέρ “Πατρίδα ή θάνατος” (2011).

- Στο συγκινητικό “Τι είν’ η πατρίδα μας” (2005), ο Μάνσκι εντοπίζει τα ίχνη των παλιών συμμαθητών του, αυτών που το 1973 έδωσαν όρκο στην ΕΣΣΔ ως Νεαροί Πιονέροι, χαρτογραφώντας σε Ουκρανία, Ισραήλ, ΗΠΑ και Καναδά, το παρελθόν και το παρόν τους.

- Τα μπάνια του λαού πρωταγωνιστούν στο “Μπρόντγουεϊ. Μαύρη Θάλασσα” (2002) το οποίο εκτυλίσσεται στο ομώνυμο τουριστικό θέρετρο στη Μαύρη Θάλασσα.

Πρόσφυγες από τον Καύκασο, την Αρμενία και το Αζερμπαϊτζάν, αλλά και Ρώσοι πολίτες χαίρονται τις καλοκαιρινές διακοπές τους με κολύμπι, χορό, καραόκε και φλερτ. Ένας ελκυστικός και παράδοξος μικρόκοσμος παραθεριστών.

-Η αυτοβιογραφία μιας ολόκληρης γενιάς μέσα από την αυτοβιογραφία του δημιουργού φωτίζεται στο ντοκιμαντέρ “Ιδιωτικά χρονικά. Μονόλογος” (1999).

Ο Μάνσκι αφηγείται όσα σημάδεψαν τη γενιά του, όσους δηλαδή έζησαν την εποχή του Γιούρι Γκαγκάριν και τη Ρωσία του θριάμβου και των καθοριστικών αλλαγών.

Το 19ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης θα πραγματοποιηθεί από τις 3 ως τις 12 Μαρτίου.

ΠΗΓΗ: ΑΠΕ-ΜΠΕ